Deze gids behandelt erfrechtelijke kwesties voor buitenlanders met vastgoed in Catalonië (Spanje), waaronder het juridisch kader, de fiscale verplichtingen en de te volgen procedures.
Toepasselijk recht
Volgens EU-Verordening 650/2012 is standaard het erfrecht van toepassing van het land waar de overledene zijn gewone verblijfplaats had. De erflater kan echter in zijn testament uitdrukkelijk kiezen voor het recht van zijn nationaliteit. Zonder die keuze geldt het Catalaanse erfrecht.
Catalaanse erfrechtregels
Catalonië heeft een eigen burgerlijk wetboek met flexibele erfrechtregels. Het wettelijk erfdeel bedraagt slechts 25% van de nalatenschap en komt toe aan de kinderen of afstammelingen, waardoor er veel vrijheid is bij de verdeling. De langstlevende echtgenoot en de geregistreerde partner genieten een ruime bescherming, waaronder het vruchtgebruik van de gezinswoning en recht op financiële ondersteuning. De rest van de nalatenschap kan vrij worden verdeeld volgens de wensen van de erflater.
Er kunnen complicaties ontstaan door openstaande schulden, hypotheken, onjuistheden in de registers of gedeelde eigendom tussen meerdere erfgenamen.
Catalaanse erfbelasting
Op Catalaanse bezittingen is een progressieve belasting van toepassing, ongeacht de woonplaats. Naaste familieleden profiteren van vrijstellingen en kortingen, terwijl inwoners van buiten de EU/EER te maken kunnen krijgen met hogere tarieven zonder de regionale belastingvoordelen. De erfbelasting moet binnen zes maanden na het overlijden worden betaald. Uitstel is mogelijk, maar te late betaling leidt tot boetes en rente.
Testament en planning
Het is sterk aan te raden voor Spaanse bezittingen een Spaans testament op te stellen. Een verklaring waarin voor het nationale recht van de erflater wordt gekozen, voorkomt dat de Catalaanse erfrechtregels automatisch van toepassing zijn en vereenvoudigt de procedures. Buitenlandse testamenten vereisen vertalingen, apostilles en juridische verklaringen, wat de zaak complexer en duurder maakt. Alle documenten moeten in het Spaans zijn, en erfgenamen hebben een NIE-nummer nodig en, als zij niet in Spanje wonen, mogelijk een lokale fiscaal vertegenwoordiger.
Stappen om de eigendom over te dragen
- Een vertaalde en geapostilleerde overlijdensakte verkrijgen
- Een verklaring van het Spaanse Centraal Testamentenregister opvragen
- Een afschrift van het testament verkrijgen of een procedure zonder testament starten
- De akte van verdeling opstellen bij een Spaanse notaris
- De erfbelasting binnen zes maanden betalen
- De eigendom laten inschrijven bij het lokale Kadaster
- De gemeente informeren voor de onroerendgoedbelasting
Let op: deze samenvatting is gebaseerd op informatieve inhoud van het kantoor en is geen juridisch advies.